Rijstijlen
Doma Vaquera
Deze veehoeders-stijl is eeuwenoud en wordt nog steeds van vader op zoon doorgegeven. In Spanje leven nog veel kuddes met paarden e/o koeien in de Campo, het platteland van Spanje. De Doma Vaquera is een functionele rijstijl, waaruit ook het western rijden is ontstaan. Het kenmerkt zich door de sobere klederdracht van de ruiters en specifieke optoming van de paarden. Maar ook door de bijzondere oefeningen, welke vooral functioneel zijn en gebruikt worden tijdens het werk met het vee. De paarden waarop de Spaanse Doma Vaquera ruiter, de Spaanse boer, rijdt is vaak een kruising PRE X Arabier of een Engels volbloed. De paarden moeten een groot uithoudingsvermogen hebben, snel en wendbaar zijn. Vaak zijn deze paarden merries of ruinen. Ook worden er tegenwoordig in Spanje Doma Vaquera wedstrijden gereden op verschillende niveaus. De traditionele Doma Vaquera klederdracht is ook de algemene nationale klederdracht van Spanje, en deze wordt ook gedragen tijdens de vele PRE keuringen welke in Spanje gehouden worden.
Een onderdeel van de Doma Vaquera is het rijden met de Garrocha, deze minimaal 3.50 m. lange houten stok met metalen punt wordt gebruikt om een dier uit de kudde te halen. Tegenwoordig is het rijden met de garrocha ook vaak een onderdeel op shows en demonstraties. Het rijden met de Garrocha vergt een goede samenwerking tussen ruiter en paard, daarom zijn deze ruiters al behoorlijk ervaren en ver geschoold in de Doma Vaquera rijstijl.
Mieke Hylkema met Isolda
Doma Clássica
Deze rijkunst is gebaseerd op de klassieke rijkunst uit de Renaissance. In die tijd was het vooral de adel die zich deze "hobby" kon veroorloven, zij reden alleen op barokke paarden. Op deze wijze van gymnastiseren van de paarden is de hedendaagse "Engelse" dressuur gebaseerd. Deze rijstijl vinden we terug in de dressuurwedstrijden over de gehele wereld. De bouw van de PRE maakt dat hij een meester is in de verzameling en de gallopade is fenomenaal. Daarbij is de PRE zeer leergierig en werkwillig, dat maakt dat steeds meer dressuurruiters graag met dit ras willen werken. En dat de PRE geschikt is voor onze dressuursport is allang bewezen. De bekende hengsten Evento, Ivasor en Fuego, hebben allemaal zeer goed gepresteerd op de olympische spelen. Ook in Nederland wordt de PRE steeds meer gezien als HET toekomstige dressuurpaard en zullen we ze steeds meer op de concoursen tegenkomen. Eind 2006 werd Ubio, de eerste PRE hengst goedgekeurd voor het warmbloedpaarden stamboek in Duitsland. Ubio maakt hiermee de weg vrij voor zijn soort in de dressuursport.
Caroline met Bonito
Alta Escuela
Deze wijze van africhten van paarden vindt zijn oorsprong in het leger. De Alta Escuela (of hoge school) welke we kennen van de Real Escuela in Jerez is gebaseerd op de traditionele Spaanse rijstijlen, zoals de Doma Vaquera en het werk van de Rejoneador. De grondlegger van de school is Hr. Alvaro Domecq, een alom bekende stierenvechter. De rijstijl kenmerkt zich door hoge school oefeningen welke oorspronkelijk gebruikt werden in het leger en vooral bedoeld waren om te imponeren (Spaanse pas) en om ruimte voor de manschappen te creëren (Capriole) Deze oefeningen zien we ook weer terug in de rijstijl van de Rejoneador, die gebruikt deze oefeningen op momenten dat het spel wat doodvalt als de stier niet reageert. De Alta Escuela in Spanje is niet te verwarren met de hoge school zoals die in de rijschool in Wenen wordt uitgeoefend, die is namelijk gebaseerd op de klassieke dressuur, waaruit de Doma Classica is ontstaan.
Ellen Schuthof met Picaro XI
Lange teugel is een onderdeel van de Alta Escuela en staat tegenwoordig op zichzelf als dressuuronderdeel. Het vereist een hoge concentratie van zowel paard als "ruiter". Het werk aan de lange teugel is ook ideaal als trainingsmethode voor jonge paarden. Ook de schoolsprongen uit de Alta Escuela worden aan de lange teugel uitgevoerd, dit zijn echter oefeningen welke veel ervaring vereisen van zowel ruiter als paard. Het paard wordt geleid aan een simpel (trens)bitje en een lange dubbele teugel.
Hanneke Reitsma met Bondadoso
Aangespannen rijden
Ook in Spanje wordt veel aangespannen gereden, vooral op feria's en pelgrimages. Er wordt dan ook vaak met een 3, 4 of 5-span gereden. Niet zelden worden daar hengsten voor ingezet. Daarnaast wordt er ook steeds meer op het gebied van de samengestelde wedstrijdsport competities gehouden. En ook hier weer wint het Spaanse paard aan populariteit. Door hun behendigheid, uithoudingsvermogen en hun krachtige achterhand is het mogelijk om in de marathon kort en krachtig te wenden zonder snelheidsverlies.
Working Equitation
Is een werkrijstijl gebaseerd op de Zuid Europese rijstijl (zie Doma Vaquera) op het platteland.
Working Equitation bestaan uit 3 onderdelen:
- De dressuurproef, waarin de oefeningen uit de Doma Vaquera gereden worden.
- Een opstakelparcours, die 2 keer gereden dient te worden, een keer op stijl en een keer op snelheid.
- En als laatste het veedrijven. Voor deze rijstijl zijn paarden nodig die kort kunnen wenden snel kunnen draaien en stoppen en makkelijk van galop wisselen. Spaanse paarden lenen zich hier vaak bij uitstek voor.
Cyrina van Beveren met Bobby, foto genomen door Amanda Melchior
Vrijheidsdressuur
Deze vorm van trainen noemt men vrijheidsdressuur, oftewel het trainen van het paard terwijl het paard eigenlijk altijd gewoon de mogelijkheid heeft om weg te lopen. Het Spaanse paard wordt hier vaak voor gebruikt, iedereen kent ze wel de prachtige witte steigerende paarden in het circus. En dat is niet zo vreemd, want met zijn hoge intelligentie, grote wil om te werken, zijn aanleg om de moeilijkste kunsten uit te voeren en zijn sprookjes-achtige uiterlijk, is hij hiervoor het ideale paard.
Monya Erb met Lindero